Lektury na egzamin ósmoklasisty – które warto znać najlepiej
Wielka piątka, bank argumentów i lista lektur obowiązkowych. Sprawdź, na które lektury stawiamy na kursie i jak korzystać z nich w rozprawce.

Lektury, które ratują rozprawkę
Warto odróżnić lekturę, która jest głównym tekstem arkusza, od lektur, do których trzeba się odwołać w zadaniach lub rozprawce. Zakres egzaminu określa aktualny informator CKE – na nim opieramy nasze opracowania, a nie wyłącznie na statystyce dawnych arkuszy.
Wielka piątka na kursie ósmoklasisty
- „Mały Książę” – Antoine de Saint-Exupéry: przyjaźń, miłość, odpowiedzialność, samotność, dorastanie, wartości, relacje międzyludzkie.
- „Kamienie na szaniec” – Aleksander Kamiński: przyjaźń, odwaga, patriotyzm, poświęcenie, odpowiedzialność, dojrzewanie, bohaterstwo.
- „Balladyna” – Juliusz Słowacki: wina i kara, ambicja, władza, zło, konsekwencje wyborów, konflikt dobra ze złem.
- „Opowieść wigilijna” – Charles Dickens: przemiana człowieka, samotność, rodzina, dobro, pomoc innym, pieniądze i wartości.
- „Zemsta” – Aleksander Fredro: konflikt, charakterystyka postaci, komizm, relacje międzyludzkie, miłość, ludzkie wady i słabości.
Bank argumentów – jak to działa?
Do każdej lektury uczeń powinien umieć wskazać: bohatera → konkretne wydarzenie → motyw → argument → temat rozprawki, do którego można ją wykorzystać.
Temat: „Czy trudne doświadczenia mogą zmienić człowieka?” – i od razu zapalają się trzy „lampki”: Scrooge z „Opowieści wigilijnej”, Bilbo z „Hobbita” i bohaterowie „Kamieni na szaniec”, których wojna zmusiła do szybszego dojrzewania.
Temat: „Czy warto pomagać innym?” – „Kamienie na szaniec”, „Mały Książę”, „Opowieść wigilijna”.
Na kursie mamy specjalny moduł „10 lektur, które ratują rozprawkę”: do każdej lektury karta pracy z bohaterami, 5–7 najważniejszymi wydarzeniami, motywami, przemianą bohatera, 5 tematami egzaminacyjnymi i gotowymi przykładami argumentów.
Na te lektury stawiamy najbardziej
Najważniejsze: „Kamienie na szaniec”, „Mały Książę”, „Balladyna”, „Opowieść wigilijna”, „Zemsta”.
Bardzo ważne:
- „Dziady cz. II” – Adam Mickiewicz: wina i kara, moralność, cierpienie, dobro i zło, życie po śmierci,
- „Hobbit, czyli tam i z powrotem” – J.R.R. Tolkien: podróż, przemiana bohatera, odwaga, przyjaźń, walka dobra ze złem,
- „Quo vadis” – Henryk Sienkiewicz: miłość, wiara, przemiana człowieka, odwaga, poświęcenie.
Warto znać:
- „Latarnik” – Henryk Sienkiewicz: patriotyzm, tęsknota za ojczyzną, emigracja, samotność,
- „Reduta Ordona” – Adam Mickiewicz: patriotyzm, bohaterstwo, walka, poświęcenie,
- „Świtezianka” – Adam Mickiewicz: miłość, zdrada, przysięga, wina i kara.
Lektury obowiązkowe – klasy VII–VIII
Książki czytane w całości:
- Charles Dickens – „Opowieść wigilijna”
- Aleksander Fredro – „Zemsta”
- Aleksander Kamiński – „Kamienie na szaniec”
- Adam Mickiewicz – „Dziady”, część II
- Antoine de Saint-Exupéry – „Mały Książę”
- Juliusz Słowacki – „Balladyna”
Krótsze utwory, fragmenty i poezja:
- Jan Kochanowski – wybrane fraszki, wybrana pieśń, „Tren VII”, „Tren VIII”
- Adam Mickiewicz – „Reduta Ordona”, „Świtezianka”, „Pan Tadeusz” (księgi I, II, IV, X, XI i XII)
- Sławomir Mrożek – „Artysta”
- Henryk Sienkiewicz – „Latarnik”, „Quo vadis” (fragmenty)
- Stefan Żeromski – „Syzyfowe prace” (fragmenty)
- wybrane wiersze m.in. K.K. Baczyńskiego, Z. Herberta, B. Leśmiana, Cz. Miłosza, T. Różewicza, W. Szymborskiej
- Stanisław Jerzy Lec – wybrane aforyzmy
Lektury obowiązkowe – klasy IV–VI
- Jan Brzechwa – „Akademia Pana Kleksa”
- Janusz Christa – „Kajko i Kokosz. Szkoła latania”
- C.S. Lewis – „Opowieści z Narnii. Lew, czarownica i stara szafa”
- Ferenc Molnár – „Chłopcy z Placu Broni”
- J.R.R. Tolkien – „Hobbit, czyli tam i z powrotem”
- a także m.in. „Mikołajek”, bajki Krasickiego, fragmenty „Pana Tadeusza”, mity greckie, wybrane fragmenty Biblii, legendy i baśnie, wiersze i pieśni patriotyczne
Źródło: podstawa programowa języka polskiego dla szkoły podstawowej (ZPE).
Przybij piątkę!
Przerobimy lektury razem
Na kursie ósmoklasisty każda ważna lektura ma kartę pracy z gotowymi argumentami do rozprawki.

